Parkinson hastalığı (PD), substantia nigra pars compacta'daki dopaminerjik nöron kaybına ve Lewy cisimciği oluşumuna bağlı olarak motor ve non-motor semptomlarla kendini gösteren yaygın ve karmaşık bir nörodejeneratif hastalıktır.
Henüz etkili bir tedavisi bulunmayan bu hastalıkta mezankimal kök hücre kaynaklı exosomlar, nöroprotektif potansiyelleri nedeniyle umut verici bir yaklaşım olarak öne çıkmaktadır.
Bu çalışma UC-MKH Eksozomların, intranazal yolla uygulanmasının PD fare modelinde hem davranışsal hem de nörolojik etkilerini araştırmayı amaçlamıştır.
Exosomlar hem in vitro (hücre kültürü) hem de in vivo (PD modelindeki fare beyni) koşullarda hücreler tarafından endosite edilmiştir; bu, exosomların kan-beyin bariyerini geçerek doğrudan beyin dokusuna ulaşabildiğini göstermektedir.
PD modellerinde, intranazal exosom tedavisi sayesinde hem motor hem non-motor (örneğin koku alma) fonksiyonlarda anlamlı iyileşme gözlemlenmiştir.
Nörodejenerasyon ve Nöron Aktivitesi (olfactory bulb) artmış; substantia nigra pars compacta’da dopaminerjik nöron kaybı tersine çevrilmiştir.
Tedavi, mikroglia ve astrosit aktivasyonunu azaltmış ve beyin içi enflamasyon düzeylerini düşürmüştür.
Sonuç:
Araştırma bulguları intranazal uygulanan göbek kordonu mezankimal kök hücre exosomlarının Parkinson hastalığında nöroprotektif etkiler gösterdiğini –örneğin nöron kaybını azaltma, iltihabı baskılama, motor ve koku alma fonksiyonlarını iyileştirme– ortaya koymaktadır.
· Exosom Dağılımı: Kan-beyin bariyerini geçerek beyin dokusuna ulaşabiliyor
· Fonksiyonel İyileşme: Motor ve koku fonksiyonlarında belirgin düzelme
· Nöronal Koruma: Substantia nigra’daki dopaminerjik nöron kaybı tersine çevrildi
· İnflamasyon Azalması: Mikroglia ve astrosit aktivasyonu ve beyin içi enflamasyon belirgin şekilde azaldı.
Ref: Huang W, Zhang T, Li X, et al. Intranasal Administration of Umbilical Cord Mesenchymal Stem Cell Exosomes Alleviates Parkinson's Disease. Neuroscience. 2024;549:1-12. doi:10.1016/j.neuroscience.2024.04.010